जोडशब्द भाग 4 बद्दल माहिती

जोडशब्द भाग 4 बद्दल माहिती

जोडशब्द म्हणजे दोन शब्द एकत्र येऊन तयार झालेली जोडी. भाग 1 ते भाग 3 मध्ये अ ते म या अक्षरांपासून सुरू होणारे जोडशब्द पाहिले. या भाग 4 मध्ये र ते ह या अक्षरांपासून सुरू होणारे 40 जोडशब्द अर्थासह दिले आहेत – रामराज्य, वाटाघाटी, सणवार, हवापाणी यांसारखे रोजच्या वापरातील शब्द.

या चारही भागांत मिळून एकूण 159 जोडशब्द अर्थासह दिले आहेत. जोडशब्द लक्षात ठेवताना जोडीतील दोन्ही शब्दांचा अर्थ एकत्र करा. उदा. सणवार म्हणजे सण व वार – म्हणजेच सण व उत्सव. हवापाणी म्हणजे हवा व पाणी – म्हणजेच हवामान. या लेखात सर्व जोडशब्द तक्त्यात दिले आहेत. शेवटी सराव प्रश्नमंजुषा आहे.

जोडशब्द भाग 4 - रामराज्य, वाटाघाटी, सणवार, हवापाणी यांसारख्या जोडशब्दांची अर्थासह संपूर्ण यादी

जोडशब्द भाग 4 – एका नजरेत

  • या भागातील जोडशब्द: 40 (र ते ह या अक्षरांपासून सुरू होणारे)
  • चारही भागांतील एकूण जोडशब्द: 159
  • परीक्षेतील प्रश्न: जोडशब्दाचा अर्थ किंवा जोडशब्द ओळखणे
  • लक्षात ठेवण्याची पद्धत: जोडीतील दोन्ही शब्दांचा अर्थ एकत्र करणे

जोडशब्द भाग 4 – अर्थासह यादी

खालील तक्त्यात भाग 4 मधील सर्व जोडशब्द अर्थासह दिले आहेत.

जोडशब्द अर्थ
रडत राऊत रडणे, रडत बसणे
राजा महाराजा राजे, महाराजे, राज्यकर्ते
रूपरंग रूप, रंग, सौंदर्य
रामराज्य आदर्श राज्य, न्याय्य कारभार
रागरंग राग, रंग, मौजमजा
लळाबिळा लाड, प्रेम, ममता
लग्नकार्य लग्न, कार्य, समारंभ
लाडीगोडी लाड, गोडी, प्रेम
लालनपालन पालनपोषण, संगोपन
लुटूपुटू लहान मुलांचा खेळ, गोंधळ
वज्राघात वज्राचा आघात, मोठा धक्का
वनभोजन वनात भोजन, सहल, वनभोजनाचा कार्यक्रम
वरदक्षिणा वराला दिलेली दक्षिणा, हुंडा
वाकडातिकडा वाकडा, तिकडा, अडचणीचा रस्ता
वाटाघाटी चर्चा, बोलणी, वाटाघाटी करणे
वास्तुशास्त्र वास्तूचे शास्त्र, बांधकामाचे शास्त्र
वेणीफणी वेणी, फणी, केसांची निगा
व्रतवैकल्प व्रत, वैकल्प, धार्मिक व्रते
शेतभात शेत, भात, शेती
शेजारीपाजारी शेजारी, आसपासचे लोक
संगतसोबत संगत, सोबत, सहवास
सागेसोयरे नातेवाईक, सोयरे, आप्त
साधेभोळे साधे, भोळे, निरागस
सोनेनाणे सोने, नाणी, दागिने
सोयराधायरा सोयरे, धायरे, नातेवाईक
सट्टाबट्टा सट्टा, जुगार, सट्टेबाजी
सटफटर झटपट, चटकन, लगेच
सणवार सण, उत्सव, सणासुदी
समजूनउमजून समजून, उमजून, विचार करून
समयसूचकता वेळेची जाणीव, समयसूचकता
समोरासमोर समोर, प्रत्यक्ष, समोरासमोर येणे
सरमिसळ मिसळ, सरमिसळ, एकत्र मिसळणे
साफसफाई स्वच्छता, साफ करणे
सोक्षमोक्ष मुक्ती, सोडवणूक, सुटका
हालहवाल हाल, हवाल, परिस्थिती
हवापाणी हवा, पाणी, हवामान
हमरीतुमरी वादविवाद, हमरीतुमरी, तूतू मैमै
होमहवन होम, हवन, यज्ञ
हशीखुशी हसणे, आनंद, खुशी
हातोपाती हातोहात, झटपट, लगेच

वाक्यात उपयोग

  • रामराज्य: आदर्श कारभार म्हणजे रामराज्य होय.
  • वाटाघाटी: दोन्ही देशांमध्ये वाटाघाटी सुरू आहेत.
  • सणवार: दिवाळी हा मोठा सणवार आहे.
  • हवापाणी: महाबळेश्वरचे हवापाणी थंड आहे.
  • साफसफाई: रोज घराची साफसफाई करावी.

परीक्षेत गोंधळ टाळा

  • सागेसोयरे विरुद्ध सोयराधायरा: दोन्हींचा अर्थ नातेवाईक असा आहे. सागेसोयरे म्हणजे सगे व सोयरे, तर सोयराधायरा म्हणजे सोयरे व धायरे. परीक्षेत दोन्ही पर्याय आले, तर प्रश्नातील वाक्य वाचा.
  • सटफटर विरुद्ध हातोपाती: दोन्हींचा अर्थ झटपट किंवा लगेच असा आहे. सटफटर भाग 4 मध्ये, तर हातोपातीही भाग 4 मध्येच आहे. दोन्ही जोडशब्द आहेत.
  • लाडीगोडी विरुद्ध लळाबिळा: दोन्हींचा अर्थ लाड व प्रेम असा आहे. लाडीगोडी म्हणजे लाड व गोडी, तर लळाबिळा म्हणजे लाड व ममता. संदर्भानुसार अर्थ लक्षात ठेवा.

परीक्षेसाठी महत्त्वाचे मुद्दे

  • रामराज्य – आदर्श राज्य; राजा महाराजा – राजे व महाराजे; रूपरंग – रूप व रंग.
  • वाटाघाटी – चर्चा व बोलणी; वास्तुशास्त्र – वास्तूचे शास्त्र; वरदक्षिणा – हुंडा.
  • सणवार – सण व उत्सव; हवापाणी – हवा व पाणी; साफसफाई – स्वच्छता.
  • सागेसोयरे – नातेवाईक; साधेभोळे – साधे व भोळे; सोनेनाणे – सोने व नाणी.
  • होमहवन – होम व हवन; हशीखुशी – हसणे व आनंद; सोक्षमोक्ष – मुक्ती.

हेही वाचा

सराव प्रश्नमंजुषा

वरील लेख वाचून झाल्यावर ही प्रश्नमंजुषा सोडवा. प्रत्येक प्रश्नाचे उत्तर निवडताच बरोबर/चूक लगेच कळेल आणि स्पष्टीकरण दिसेल.

गुण: 0/10 | प्रगती: 0/10

1. रामराज्य या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




रामराज्य म्हणजे आदर्श राज्य, न्याय्य कारभार. राजे व महाराजे म्हणजे राजा महाराजा, रूप व रंग म्हणजे रूपरंग आणि राग व रंग म्हणजे रागरंग.

2. वाटाघाटी या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




वाटाघाटी म्हणजे चर्चा, बोलणी, वाटाघाटी करणे. वास्तूचे शास्त्र म्हणजे वास्तुशास्त्र, वराला दिलेली दक्षिणा म्हणजे वरदक्षिणा आणि अडचणीचा रस्ता म्हणजे वाकडातिकडा.

3. सणवार या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




सणवार म्हणजे सण, उत्सव, सणासुदी. हवा व पाणी म्हणजे हवापाणी, स्वच्छता म्हणजे साफसफाई आणि मुक्ती व सुटका म्हणजे सोक्षमोक्ष.

4. हवापाणी या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




हवापाणी म्हणजे हवा, पाणी, हवामान. हाल व परिस्थिती म्हणजे हालहवाल, वादविवाद म्हणजे हमरीतुमरी आणि होम व हवन म्हणजे होमहवन.

5. सागेसोयरे या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




सागेसोयरे म्हणजे नातेवाईक, सोयरे, आप्त. सोबत व सहवास म्हणजे संगतसोबत, शेजारी व आसपासचे लोक म्हणजे शेजारीपाजारी आणि साधे व भोळे म्हणजे साधेभोळे.

6. सोनेनाणे या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




सोनेनाणे म्हणजे सोने, नाणी, दागिने. सट्टा व जुगार म्हणजे सट्टाबट्टा, सण व उत्सव म्हणजे सणवार आणि झटपट व लगेच म्हणजे सटफटर.

7. लालनपालन या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




लालनपालन म्हणजे पालनपोषण, संगोपन. लाड व प्रेम म्हणजे लाडीगोडी, लग्न व समारंभ म्हणजे लग्नकार्य आणि लहान मुलांचा खेळ म्हणजे लुटूपुटू.

8. साफसफाई या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




साफसफाई म्हणजे स्वच्छता, साफ करणे. मिसळ व एकत्र मिसळणे म्हणजे सरमिसळ, वेळेची जाणीव म्हणजे समयसूचकता आणि समोर व प्रत्यक्ष म्हणजे समोरासमोर.

9. होमहवन या जोडशब्दाचा अर्थ कोणता?




होमहवन म्हणजे होम, हवन, यज्ञ. हसणे व आनंद म्हणजे हशीखुशी, वादविवाद म्हणजे हमरीतुमरी आणि मुक्ती व सोडवणूक म्हणजे सोक्षमोक्ष.

10. जोडशब्दांचे चारही भाग मिळून एकूण किती जोडशब्द अर्थासह दिले आहेत?




जोडशब्दांचे चारही भाग मिळून एकूण 159 जोडशब्द अर्थासह दिले आहेत – भाग 1 मध्ये 39, भाग 2 मध्ये 40, भाग 3 मध्ये 40 आणि भाग 4 मध्ये 40.

You might also like
Leave A Reply

Your email address will not be published.